¿Que é a aceptación de herdanza e canto custa realizala?

A aceptación de herdanza é o acto legal mediante o cal unha persoa manifesta a súa vontade de recibir os bens, dereitos e obrigas que lle corresponden como herdeira dunha persoa falecida. En Galicia, este proceso non só é necesario para acceder aos activos herdados, senón tamén para asumir, se os houber, os pasivos ou débedas vinculadas á herdanza.

O proceso pode variar en función do tipo de herdanza, o número de herdeiros e a complexidade do patrimonio. En moitos casos require a intervención dun notario, especialmente se se inclúen bens inmobles ou se hai varios herdeiros. Tamén implica certos custos notariais, rexistrais e fiscais, que poden supoñer unha carga económica importante.

Se queres que os teus seres queridos non teñan que asumir este tipo de trámites sós, podes comparar seguros de morte que ofrecen servizos de xestión e asesoramento sucesorio.

¿Que significa aceptar unha herdanza en Galicia?

Aceptar unha herdanza significa manifestar de forma expresa ou tácita a vontade de converterse en herdeiro legal dunha persoa falecida. Esta acción implica adquirir non só os bens e dereitos, senón tamén as débedas da persoa falecida, polo que é importante avaliar a herdanza detidamente antes de tomar unha decisión.

En Galicia, a aceptación pode ser pura e simple (acéptanse bens e débedas sen limitacións) ou a beneficio de inventario (limítase a responsabilidade do herdeiro só ata o valor dos bens herdados). Polo tanto, a aceptación non debe tomarse á lixeira.

Aínda que non é obrigatorio aceptar unha herdanza, non responder a tempo pode traer consecuencias legais e económicas, como a prescrición do dereito ou a perda de determinados beneficios fiscais.

Tipos de aceptación: pura e simple, e a beneficio de inventario

A lei contempla dúas modalidades de aceptación de herdanza:

• Pura e simple: O herdeiro acepta todos os bens e débedas da persoa falecida, e responde co seu patrimonio persoal se a herdanza é deficitaria.
• A beneficio de inventario: O herdeiro responde unicamente ata onde alcancen os bens herdados. É unha opción máis segura cando se descoñece a situación patrimonial da persoa falecida.

¿É obrigatoria a aceptación formal?

Non sempre é obrigatorio asinar un documento notarial para aceptar unha herdanza, pero na práctica si se esixe na maioría dos casos, sobre todo cando se inclúen bens inmobles, hai varios herdeiros ou se vai inscribir a propiedade no Rexistro.

A aceptación pode facerse de forma tácita, é dicir, cando o herdeiro actúa como propietario dos bens, ou expresa, cando se formaliza ante notario.

¿Cando debe facerse a aceptación da herdanza?

Aínda que en Galicia non existe un prazo legal obrigatorio para aceptar unha herdanza, é aconsellable realizala o antes posible para evitar problemas, especialmente fiscais.

Ademais, hai certos prazos a ter en conta para o pagamento do Imposto de Sucesións e Doazóns, que debe liquidarse nun prazo de seis meses desde o falecemento. A aceptación da herdanza é condición necesaria para cumprir con este pagamento.

Prazos recomendados

• Antes dos 6 meses: Para evitar recargas no imposto.
• Pódese solicitar unha prórroga de seis meses máis á Axencia Tributaria se non se pode cumprir no prazo.
• A partir do noveno ano, o dereito a reclamar a herdanza pode prescribir, segundo a normativa galega.

Consecuencias de non aceptar a herdanza nun tempo razoable

Aínda que o Código Civil non establece un prazo límite para aceptar ou rexeitar unha herdanza, demorar excesivamente a decisión pode ter efectos negativos, como:

• Perda de beneficios fiscais se non se liquida o imposto a tempo.
• Conflitos entre herdeiros se non se define claramente a aceptación.
• Prescrición do dereito hereditario, dependendo do caso.

En certos casos, os interesados poden instar un procedemento xudicial para obrigar o herdeiro a aceptar ou renunciar nun prazo de 30 días.

¿Que documentos se precisan para aceptar unha herdanza?

Para iniciar o proceso de aceptación, é necesario reunir varios documentos clave:

• Certificado de defunción
• Certificado de últimas vontades
• Testamento ou declaración de herdeiros abintestato
• DNI da persoa falecida e dos herdeiros
• Escrituras e documentos que acrediten a titularidade de bens
• Certificados bancarios, de seguros, etc.
• Valoracións periciais ou taxacións, se se require

A documentación debe ser completa e precisa para que o notario poida redactar a acta de aceptación e adxudicación.

¿Canto custa aceptar unha herdanza ante notario?

Os honorarios notariais varían en función do valor total da herdanza, o número de herdeiros e os actos necesarios para a súa tramitación. O custo adoita oscilar entre 300 € e máis de 1.000 €, dependendo da complexidade.

Tamén é necesario sumar os gastos de inscrición no Rexistro da Propiedade e, nalgúns casos, os honorarios dunha xestoría ou asesoría.

Honorarios notariais: que inflúe no custo

• Valor do caudal hereditario
• Número de bens inmobles
• Número de herdeiros
• Existencia de testamento ou necesidade de declaración de herdeiros

¿Que pasa se hai varios herdeiros?

Cando hai varios herdeiros, é habitual que todos comparezan ante o notario para aceptar e repartir os bens. Se non hai acordo, pódese requirir a intervención xudicial ou dun contador-partidor.

Outros gastos asociados ao proceso de aceptación da herdanza

Ademais dos gastos notariais, aceptar unha herdanza implica outros custos adicionais que deben ser considerados.

Gastos de rexistro da propiedade

A inscrición de bens inmobles herdados no Rexistro da Propiedade ten un custo que depende do valor do ben, e pode oscilar entre 0,1 % e 0,5 % do valor declarado.

Gastos de xestoría (no caso de contratalos)

Aínda que non é obrigatorio, contar cunha xestoría facilita a tramitación do proceso e evita erros. Os seus honorarios poden rondar os 300 a 600 €, segundo o caso.

Factores que poden encarecer a aceptación dunha herdanza

O custo total do proceso de aceptación pode aumentar segundo distintos factores que inflúen na complexidade do expediente.

Número e tipo de bens herdados

Cantos máis bens e máis variedade (inmobles, accións, contas bancarias), máis alto será o custo notarial e rexistral.

Existencia de bens inmobles ou débedas hipotecarias

Os inmobles xeran gastos de taxación, rexistro e impostos. Se teñen hipoteca, o herdeiro debe asumila ou cancelala, o que pode elevar considerablemente o custo final.

¿É posible financiar os custos da aceptación?

Si. En moitos casos, os herdeiros non dispoñen de liquidez suficiente para facer fronte a todos os gastos derivados da herdanza. Por iso, existen opcións para financiar este proceso.

Créditos e préstamos para herdanzas

Algunhas entidades bancarias e aseguradoras ofrecen préstamos persoais para herdanzas, con condicións específicas para cubrir impostos, gastos notariais, rexistros, etc. Tamén hai seguros de morte que inclúen servizos legais e financiamento de trámites.

¿Gustaríache que os teus seres queridos non tivesen que preocuparse por estes gastos cando xa teñen bastante coa perda?
Compara seguros de morte e dálle tranquilidade e respaldo no momento máis necesario.